Tình trạng trẻ bị hăm tã mùa đông do da bé trở nên nhạy cảm hơn do thời tiết lạnh và độ ẩm thấp. Nếu không được chăm sóc đúng cách, hăm tã có thể khiến bé khó chịu, quấy khóc và thậm chí gây viêm nhiễm. Vì vậy, cha mẹ cần biết cách phòng ngừa và điều trị hiệu quả. Bài viết này của Usobebe sẽ chia sẻ những mẹo dân gian, sản phẩm hỗ trợ và lưu ý quan trọng giúp bé yêu luôn thoải mái, dễ chịu suốt mùa đông.
Tại sao trẻ bị hăm tã mùa đông?
Hăm tã là tình trạng phổ biến ở hầu hết trẻ sơ sinh, đặc biệt vào mùa đông do điều kiện thời tiết lạnh và khô khiến da bé nhạy cảm hơn, ngoài ra còn do một số nguyên nhân khác xuất phát từ cách chăm sóc trẻ.
Do thời tiết hanh khô
Thời tiết hanh khô của mùa đông khiến da trẻ bị nứt nẻ, khô ráp và dễ bị tổn thương do lớp màng bảo vệ da bị suy giảm, khiến các loại vi khuẩn dễ xâm nhập, từ đó gây ra các bệnh về da, trong đó phổ biến nhất chính là hăm tã.
Không thay tã thường xuyên
Vào mùa đông, nhiều bậc cha mẹ có xu hướng hạn chế thay tã cho trẻ vì lo lắng bé bị lạnh hoặc sợ việc thay tã quá nhiều sẽ khiến bé quấy khóc.
Ngoài ra, thời tiết lạnh cũng làm cho việc giặt giũ trở nên khó khăn hơn, khiến cha mẹ ngại thay tã liên tục, thường đợi tã đầy mới thay cho trẻ. Tuy nhiên, đây chính là một trong những nguyên nhân phổ biến gây hăm tã ở trẻ sơ sinh vào mùa đông.
Việc để bé mặc tã ướt trong thời gian dài sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm phát triển. Làn da nhạy cảm của trẻ phải tiếp xúc với nước tiểu và phân trong môi trường bí bách, không được thông thoáng, dẫn đến kích ứng và phát ban đỏ.
Đặc biệt, thời tiết hanh khô có thể làm da bé bị mất độ ẩm tự nhiên, khiến tình trạng hăm tã trở nên nghiêm trọng hơn, gây cảm giác ngứa ngáy, đau rát, thậm chí khiến bé quấy khóc liên tục.
Sử dụng tã không phù hợp
Vào mùa đông, nhiều cha mẹ có thói quen sử dụng tã dày hoặc quấn tã quá chặt để giữ ấm cho bé. Tuy nhiên, điều này có thể gây phản tác dụng, khiến vùng da mặc tã bị bí bách, không được thông thoáng, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển và làm tăng nguy cơ hăm tã.
Khi tã không thấm hút tốt, hơi ẩm từ nước tiểu và phân bị giữ lại trên da bé, khiến da luôn trong tình trạng ẩm ướt và dễ kích ứng.
Bên cạnh đó, một số loại tã kém chất lượng, chứa chất tạo màu hoặc tạo mùi cũng có thể gây kích ứng, làm cho tình trạng hăm tã trở nên nghiêm trọng hơn. Da trẻ sơ sinh vốn rất nhạy cảm, việc tiếp xúc với hóa chất trong tã có thể dẫn đến mẩn đỏ, ngứa ngáy và đau rát.
Để bảo vệ làn da của bé, cha mẹ nên chọn loại tã có chất liệu mềm mại, thoáng khí và có khả năng thấm hút tốt. Ngoài ra, không nên quấn tã quá chặt để giúp vùng da mặc tã được “thở”, giảm nguy cơ bị hăm.
Sức đề kháng của trẻ giảm
Vào mùa đông, sức đề kháng của trẻ giảm do hệ miễn dịch yếu đi, nguyên nhân do trời ít nắng, trẻ thường ở trà nhiều hơn nên lượng vitamin D mà cơ thể hấp thụ trong ngày giảm xuống, đây là loại vitamin quan trọng giúp giữ cho hoạt động của hệ miễn dịch diễn ra bình thường và khỏe mạnh.
Bên cạnh đó, hít phải không khí lạnh liên tục sẽ khiến mạch máu của trẻ co lại, ảnh hưởng đến hoạt động của các tế bào bạch cầu trong hệ miễn dịch.
Khi hệ miễn dịch suy giảm, các loại vi khuẩn dễ tấn công và xâm nhập vào cơ thể trẻ hơn, gây ra các bệnh về da. Bên cạnh đó, trời lạnh và sức đề kháng giảm khiến bé dễ bị các bệnh về đường hô hấp và đường tiêu hóa, dễ dẫn đến tiêu chảy – một trong những nguyên nhân chính khiến trẻ bị hăm tã mùa đông.
Những cách trị hăm tã mùa đông hiệu quả mà đơn giản
Để giúp cải thiện tình trạng trẻ bị hăm tã vào mùa đông, cha mẹ có thể áp dụng một số bài thuốc dân gian hoặc dùng một số loại kem bôi dưới đây:
Sử dụng các bài thuốc dân gian
Cha mẹ có thể dùng các bài thuốc dân gian để trị hăm tã vào mùa đông cho trẻ hiệu quả, đặc biệt khi hăm tã vẫn còn ở giai đoạn nhẹ. Một số bài thuốc dễ làm và mang lại hiệu quả cao bao gồm:
Lá trầu không
Lá trầu không từ lâu đã được sử dụng trong dân gian để trị hăm tã nhờ đặc tính ấm, kháng khuẩn, tiêu viêm và sát trùng tự nhiên, các vitamin có trong lá trầu không cũng có tác dụng dưỡng ẩm và phục hồi da.
Để áp dụng, cha mẹ chỉ cần lấy 3 – 4 lá trầu tươi, rửa sạch rồi đun sôi với nước. Sau khi nước nguội bớt, dùng khăn sạch thấm nước trầu để lau nhẹ vùng da bị hăm và các phần da có nếp gấp trên cơ thể bé.
Kiên trì thực hiện 1 lần/ngày trong khoảng 1 tuần sẽ giúp làm dịu vùng da bị tổn thương, giảm mẩn đỏ và ngứa rát, giúp bé dễ chịu hơn.
Lá mã đề
Lá mã đề có tính mát, giúp thanh nhiệt, giảm viêm, làm dịu và giúp phục hồi làn da nhạy cảm của bé. Để trị hăm tã, cha mẹ chỉ cần lấy một nắm lá mã đề tươi, rửa sạch rồi ngâm với nước muối loãng để loại bỏ vi khuẩn.
Sau đó, vò nát lá và thoa nhẹ lên vùng da bị hăm. Các tinh chất tự nhiên trong lá mã đề sẽ giúp giảm mẩn đỏ, ngứa rát và hỗ trợ quá trình làm lành da. Kiên trì thực hiện mỗi ngày một lần sẽ giúp bé cảm thấy dễ chịu hơn trong mùa đông.
Lá khế
Lá khế có tính mát, giúp tán nhiệt, giảm viêm, giảm sưng và làm dịu vùng da bị kích ứng, nên thường được sử dụng để trị hăm tã cho bé.
Cách thực hiện rất đơn giản: cha mẹ lấy một nắm lá khế tươi, rửa sạch, giã nát cùng một chút muối, sau đó thêm nước sôi để nguội rồi chắt lấy nước.
Dùng nước này bôi nhẹ lên vùng da bị hăm của bé mỗi ngày một lần. Nhờ đặc tính kháng khuẩn và thanh nhiệt, lá khế giúp làm giảm mẩn đỏ, ngứa rát, mang lại cảm giác dễ chịu cho bé trong mùa đông.
Lá ổi non
Lá ổi non có tính ấm, vị đắng nhẹ, giúp ức chế nhiều loại vi khuẩn gây bệnh về da, làm se miệng vết thương trên da và hỗ trợ vết thương nhanh lành.
Để trị hăm tã cho bé, cha mẹ chỉ cần lấy một nắm búp ổi non, rửa sạch rồi đun sôi với một lượng nước vừa đủ. Khi nước ấm, dùng để rửa hoặc tắm cho bé, đặc biệt chú ý vùng da bị hăm. Để đạt hiệu quả tốt nhất, mẹ nên thực hiện 2 – 3 lần/ngày cho đến khi tình trạng hăm tã của bé cải thiện rõ rệt.
Lá chè xanh
Lá chè xanh chứa tanin và Lyzozym, đây là những chất sát khuẩn tự nhiên có khả năng khử trùng, giảm sưng viêm và ngứa rát hiệu quả. Để trị hăm tã cho bé, cha mẹ có thể dùng một nắm lá chè tươi rửa sạch, đun lấy nước tắm, đặc biệt chú ý vùng da bị hăm.
Nếu không có lá tươi, có thể thay thế bằng trà túi lọc hoặc trà khô. Tắm cho bé bằng nước lá chè xanh mỗi ngày không chỉ giúp làm dịu vùng da tổn thương mà còn bảo vệ da khỏi vi khuẩn khác, giữ da bé luôn khỏe mạnh.
Dùng kem bôi trị hăm da chuyên biệt
Bên cạnh các phương thuốc dân gian, cha mẹ cũng có thể sử dụng các loại kem bôi dược phẩm chuyên biệt lành tính, có tác dụng tập trung và mạnh hơn, đặc biệt cho giai đoạn bé bị hăm tã nặng.
Tuy nhiên, cha mẹ cũng không nên tự ý dùng các loại kem bôi có dược tính mạnh mà cần có sự tư vấn của bác sĩ trước để tránh những tình huống không mong muốn xảy ra.
Khi lựa chọn kem trị hăm cho trẻ vào mùa đông, cha mẹ nên lựa chọn những loại kem chứa các thành phần sau:
- Dexpanthenol (tiền vitamin B5): Giúp duy trì độ ẩm, hỗ trợ phục hồi làn da tổn thương do hăm tã.
- Lanolin (chiết xuất từ mỡ cừu): Dưỡng ẩm, giúp da nhanh hồi phục mà không gây bong tróc hay khô rát.
- Oxit kẽm và chiết xuất hydrocacbon: Hỗ trợ kháng viêm, bảo vệ vùng da bị hăm khỏi vi khuẩn gây kích ứng.
- Sản phẩm có thành phần thiên nhiên:
- Nano curcumin (từ nghệ vàng) và Cúc La Mã: Giảm viêm, làm dịu da, giúp vết hăm nhanh lành và ngăn ngừa thâm sẹo.
- Vitamin E, D-panthenol, Allantoin: Dưỡng ẩm sâu, kích thích tái tạo da, giúp làn da bé khỏe mạnh hơn.
Lưu ý: Tránh sử dụng kem chứa corticoid, vì có thể gây nhờn thuốc và ảnh hưởng xấu đến da bé. Nếu cần thiết, nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng để đảm bảo an toàn.
Bí quyết giúp trẻ không bị hăm tã vào mùa đông
- Giữ da sạch và khô quanh tã: Cha mẹ cần thay tã hai giờ một lần hoặc ngay sau khi bé đi vệ sinh. Cần vệ sinh vùng tã cẩn thận, tránh chà xát mạnh, thấm khô nhẹ nhàng. Sau khi vệ sinh cần sử dụng tã có gel thấm hút để giữ da bé luôn khô ráo.
- Giữ ấm và khô cho bé: Cha mẹ cần cho bé mặc quần áo phù hợp với thời tiết, tránh để bé bị quá nóng hoặc quá lạnh. Đặc biệt, cần thay tã ướt hoặc bẩn ngay lập tức để hạn chế độ ẩm gây hăm.
- Để cho da thoáng khí: Cha mẹ nên cho bé không mặc tã trong thời gian ngắn mỗi khi thay tã để vùng da thoáng khí. Có thể đặt bé trên thảm thay tã chống thấm hoặc khăn mềm trong vài phút mỗi ngày.
- Tránh dùng khăn lau thô ráp: Khi lau vùng da quanh tã của bé, cha mẹ nên dùng khăn lau không mùi, mềm mại, không chứa chất gây kích ứng.
- Rửa sạch bằng nước ấm khi thay tã: Nên rửa vùng da bé bằng nước ấm, dùng tay hoặc khăn mềm để vệ sinh nhẹ nhàng, tránh dùng khăn lau có chứa cồn hoặc hương liệu để bảo vệ da bé.
- Cấp ẩm cho da bé: Cha mẹ cần thường xuyên cấp ẩm cho bé để giúp bé có làn da khỏe mạnh. Mùa đông thường có độ ẩm thấp làm da bé bị khô, từ đó khiến làn da dễ bị kích ứng hơn. Cha mẹ có thể áp dụng một số biện pháp dân gian hoặc kem bôi có công dụng cấp ẩm để giảm nguy cơ trẻ bị hăm tã mùa đông.
Lưu ý cần nhớ khi chăm sóc trẻ bị hăm tã mùa đông
- Không sử dụng phấn rôm: Các hạt phấn rôm nhỏ có thể gây bít tắc lỗ chân lông, khiến tình trạng hăm nặng hơn. Đặc biệt, một số sản phẩm chứa bột talc có nguy cơ gây ung thư bộ phận sinh dục. Bên cạnh đó, nếu trẻ hít phải phấn rôm có thể ảnh hưởng đến hô hấp của bé.
- Tránh tiếp xúc với xà phòng hoặc chất tẩy rửa: Không để vùng da bị hăm tiếp xúc với xà phòng hoặc hóa chất tạo mùi. Trong giai đoạn trẻ bị hăm tã mùa đông, cha mẹ chỉ nên dùng nước ấm sạch để vệ sinh nhẹ nhàng cho bé.
- Hạn chế sử dụng nước xả vải: Một số thành phần trong nước xả có thể gây kích ứng da, đặc biệt với bé có làn da nhạy cảm.
- Đưa bé đi khám nếu tình trạng không cải thiện: Nếu sau 3 – 7 ngày hăm tã, cha mẹ đã áp dụng các biện pháp tại nhà nhưng không thuyên giảm, cần đưa bé đến bác sĩ để điều trị kịp thời.
Trẻ bị hăm tã mùa đông là tình trạng khá phổ biến khi thời tiết lạnh và độ ẩm thấp ảnh hưởng đến làn da nhạy cảm của bé. Tuy nhiên, cha mẹ hoàn toàn có thể phòng ngừa và điều trị hiệu quả bằng các phương pháp dân gian, kem bôi chuyên dụng và thói quen chăm sóc đúng cách đã được Usobebe chia sẽ bên trên. Nếu tình trạng hăm tã kéo dài, mẹ nên đưa bé đi khám để có hướng xử lý kịp thời.
